Արցախի թեմի առաջնորդ Պարգեւ արքեպիսկոպոս Մարտիրոսեանը Արցախ այցելած մի խումբ լրագրողների հետ հանդիպմանն իր տեսակէտն արտայայտեց Արցախեան հարցի կարգաւորման, ինչպէս նաեւ ԼՂՀ պաշտպանութեան բանակի այսօրուայ ներուժի մասին: «Փայլուն սերունդ ունենք, եւ դա բնական է, ամէն մի սերունդ պիտի գերազանցի աւագ սերնդին, եթէ մենք կամենում ենք առաջընթաց արձանագրել: Զինուորն այս վերջին երեք շաբաթուայ ընթացքում հարիւր տոկոսով դա ապացուցեց, դրա մասին վկայում են մեր գնդապետները, Արցախեան հերոսամարտի մասնակիցները», ասաց սրբազանը:

ՀԱՐՑ.- Սրբազան, ի՞նչ ակնկալիքներ ունէք ԼՂ հարցի շուրջ բանակցութիւններից եւ Սոչիի հանդիպումից ի՞նչ հետեւութիւններ արեցիք:
ՊԱՐԳԵՒ ԱՐՔ. ՄԱՐՏԻՐՈՍԵԱՆ.- Մի հետեւութիւն կարելի է անել, որ Սոչիի հանդիպումից յետոյ աւելի հանդարտուեց վիճակը մեր սահմաններում, եւ դրանով մենք պէտք է շնորհակալ լինենք Վլադիմիր Պուտինին, դա ակնյայտօրէն զգացուեց: Ընդհանրապէս, մենք խօսենք բանակցութիւնների մասին, ինձ յաճախ են այդ հարցը տալիս, Մադրիդեան սկզբունքներ, չգիտեմ՝ Բուդապեշտեան, Կազանեան եւ այլն:
Ճիշդ է, գիտէք, կայ միջազգային չգրուած օրէնք, եթէ պետութիւնները պայմանաւորւում են, եթէ համաձայնում են, եթէ որեւէ պետութիւն գրում եւ խօսք է տալիս, ի հարկէ, նա պէտք է պահի իր խոստումը: Դուք գիտէք, Սոչիում Սերժ Սարգսեանը մի հետաքրքիր պատասխան տուեց: Դիմելով Ադրբեջանի նախագահին՝ ասաց, իսկ դուք ՄԱԿի որոշումներից ո՞ր կէտն էք պահել եւ պահպանել, մենք ենք, որ անընդհատ մեր խոստումները պահում եւ պահպանում ենք: Երկրորդ՝ այո, վերջերս յաճախակի են խօսում Մադրիդեան սկզբունքների մասին, ինձ որ ասում էին՝ ինչ կարծիք ունէք, ես ասում էի՝ բացասական կարծիք ունեմ այդ սկզբունքների վերաբերեալ եւ այդ կարծիքին էլ միշտ մնալու եմ: Եթէ հարցնէք ինչո՞ւ, ասեմ՝ ինչու:
Կեանքի փորձից ելնելով գոնէ վերջին քսան, երեսուն տարուայ պատմութիւնից ելնելով՝ կարող եմ ձեզ մի բան ասել, թէ Արցախը պէտք է որոշ շրջաններ զիջի, հանրաքուէ պէտք է լինի, մեզ նեղ միջանցք պէտք է տան եւ այլն, բայց անվտանգութեան երաշխիք գոյութիւն չունի: Երբ ինքդ քեզ հարց ես տալիս՝ լաւ, ենթադրենք մենք զիջումներ արեցինք անհասկանալի խոստումների դիմաց, թէ տասնհինգ տարի յետոյ մենք ինչո՞ւ պէտք է նոր հանրաքուէ անենք, որն անհասկանալի է ինձ համար: Երրորդ՝ նեղ միջանցք են տալիս, ո՞վ պէտք է պահի այդ միջանցքը, միջազգային ուժե՞րը: Լաւ, ենթադրենք, բայց մենք կեանքի փորձից տեսանք Հարաւային Օսեթիայում խաղաղապահ ուժեր էին, Վրաստանը եկաւ՝ խփեց գնաց: ԱՄՆը մտաւ Իրաք, դուրս եկաւ, ասեց՝ ամէն ինչ խաղաղ է, բայց այսօր տեսնում ենք կոտորած, ցեղասպանութիւն է կատարւում Հիւսիսային Իրաքում: Իսկ ո՞վ ասաց, որ մեր պարագայում այդ անվտանգութեան երաշխիքը հարիւր տոկոսով իրականացուելու է: Ես ինքս այդպիսի երաշխիքների չեմ հաւատում: Մեզ համար միակ երաշխիքը մեր պաշտպանութեան բանակն է, որը քսան տարի է պահպանում է մեր անվտանգութիւնը: Դրա համար ես այդ բանակցութիւններին, այդ սկզբունքներին չեմ հաւատում, այնպէս ինչպէս մեր ժողովուրդը:

ՀԱՐՑ.- Ինչպէ՞ս կը գնահատէք այսօրուայ զինուորին, ով սահմանին է կանգնած, ինչպէ՞ս կատարեց նա իր պարտքը:
ՊԱՐԳԵՒ ԱՐՔ. ՄԱՐՏԻՐՈՍԵԱՆ.- Պատերազմի ժամանակ կամաւոր ջոկատները, որոնք յետագայում վերածուեցին բանակի, փառայեղ կատարեցին իրենց պարտքը հանդէպ հայրենիքի: Բայց այսօրուայ մեր երիտասարդները, որ յաճախ այցելում եմ առաջին գիծ եւ տեսնում եմ իրենց հայեացքները, ձգուած լինելը, խրոխտ ձայն ունենալը, նրանց գիտակցութիւնը, նրանց խիզախութիւնը, անկեղծ ասեմ՝ իմ սպասածից աւելին են նրանք: Փայլուն սերունդ ունենք, եւ դա բնական է, ամէն մի սերունդ պիտի գերազանցի աւագ սերնդին, եթէ մենք կամենում ենք առաջընթաց արձանագրել, զինուորներ, որոնք այս վերջին երեք շաբաթուայ ընթացքում հարիւր տոկոսով դա ապացուցեցին, դրա մասին վկայում են մեր գնդապետները, Արցախեան հերոսամարտի մասնակիցները:

ՀԱՐՑ.- Վերջին շրջանում, երբ առաջնագծում իրավիճակը լարուած էր, դարձեալ խօսուեց խաղաղապահ ուժերի տեղակայման անհրաժեշտութեան մասին: Սրբազան, ո՞րն է ձեր տեսակէտն այս առումով:
ՊԱՐԳԵՒ ԱՐՔ. ՄԱՐՏԻՐՈՍԵԱՆ.- Մեր ճշմարիտ խաղաղապահները մեր պաշտպանութեան բանակն է, դա միակ երաշխաւորն է: Սա, միանշանակ է, այո, կարող են մեզ խառնել, ասել՝ գիտէ՞ք ինչ կայ, եկէք խաղաղապահ զօրքեր դրէք այլ պետութիւններից: Նրանք չեն ապահովելու մեր խաղաղութիւնը, երբ Ադրբեջանը յարձակուի, այդ խաղաղապահ ուժերը փախչելու են, մենք կեանքի փորձից գիտենք: Մեր խաղաղապահ ուժերը, մեր երաշխաւորը մեր բանակն է:

ՀԱՐՑ.- Արցախի եւ Հայաստանի միջեւ հնարաւոր անցակէտի մասին կան խօսակցութիւններ: Ի՞նչ էք կարծում, երկու անկախ հանրապետութիւնների սահմանին անցակէտ կը տեղադրուի՞ թէ ոչ:
ՊԱՐԳԵՒ ԱՐՔ. ՄԱՐՏԻՐՈՍԵԱՆ.- Դուք գիտէք, որ մենք մէկ հայրենիք ենք, երկու հայկական հանրապետութիւն: Այդ անցակէտը կայ եւ ոչ մէկին չի խանգարում: Մաքսային միութեան վերաբերեալ էլ, ես կարծում եմ, ամէն ինչ լաւ է լինելու:

Լրագրողների այցն Արցախ կազմակերպուել էր վեհափառ հայրապետի օրհնութեամբ, Մայր աթոռ Սուրբ Էջմիածնի նախաձեռնութեամբ եւ հայաստանեան «World Vision» կազմակերպութեան աջակցութեամբ:

«ԹԵՐԹ»